294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı
Sınıf / grup: 2 Duran Varlıklar / 29 Diğer Duran Varlıklar
Kısa tanım
Faaliyette kullanılmayacak ve elden çıkarılması planlanan stok/maddi duran varlıkların yasal hesap planındaki izlenmesinde kullanılır.
Bu hesabın resmî açıklaması henüz bu sayfaya aktarılmadı. Aşağıdaki bölümler editoryal açıklamadır ve resmî metin yerine geçmez.
Editoryal açıklama
Bu bölüm mevzuat metni değildir; uygulamaya yönelik eğitim amaçlı açıklamadır.
Faaliyette kullanılmayacak ve elden çıkarılması planlanan stok/maddi duran varlıkların yasal hesap planındaki izlenmesinde kullanılır.
| Grup | 29 Diğer Duran Varlıklar |
|---|---|
| Nitelik | Aktif |
| Normal bakiye | Borç |
| Borçlandırılır | Elden çıkarılacak varlık bu hesaba sınıflandığında. |
| Alacaklandırılır | Satış, hurda, imha veya başka sınıfa dönüşte. |
| Başlıca karşı hesaplar | 150-157,250-256,299,298 |
| Mali tablo yeri | Duran varlıklar / diğer duran varlıklar. |
Muhasebe mantığı
Faaliyette kullanılmayacak ve elden çıkarılması planlanan stok/maddi duran varlıkların yasal hesap planındaki izlenmesinde kullanılır.
Uygulama 1 - İlk/sınıflama kaydı
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç (TL) | Alacak (TL) |
|---|---|---|---|
| 294 | ELDEN ÇIKARILACAK STOKLAR VE MADDİ DURAN VARLIKLAR | ₺400.000,00 | |
| 102 | Bankalar / ilgili kaynak | ₺400.000,00 |
Kontrol: Borç toplamı 400,000.00 TL = Alacak toplamı 400,000.00 TL.
- Kayıt mantığı: Hesabın ekonomik niteliğine göre basitleştirilmiş ilk kayıt.
Uygulama 2 - Kısa vadeye/ilgili hesaba transfer
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç (TL) | Alacak (TL) |
|---|---|---|---|
| 153 | İlgili Kısa Vadeli / Esas Hesap | ₺400.000,00 | |
| 294 | ELDEN ÇIKARILACAK STOKLAR VE MADDİ DURAN VARLIKLAR | ₺400.000,00 |
Kontrol: Borç toplamı 400,000.00 TL = Alacak toplamı 400,000.00 TL.
- Kayıt mantığı: Kalan süre veya kullanım amacı değiştiğinde uygun hesaba yeniden sınıflama yapılır.
Vergisel değerlendirme
Vergi açısından satış/hurda/imha belgeleri, KDV ve gider kabulü ayrıca değerlendirilir.
IFRS/TFRS - BOBİ FRS - KÜMİ FRS ayrıntılı karşılaştırma
| IFRS / TFRS | IFRS 5/TFRS 5 uyarınca duran varlığın “satış amaçlı elde tutulan” sınıfına alınması için satışın yüksek olasılıklı olması, varlığın mevcut haliyle derhal satışa hazır olması ve normalde bir yıl içinde satışın tamamlanmasının beklenmesi gibi kriterler aranır. Sınıflamada amortisman durur ve varlık defter değeri ile satış maliyetleri düşülmüş gerçeğe uygun değerin düşük olanıyla ölçülür. 294 hesabına yasal transfer tek başına TFRS 5 kriterlerinin sağlandığı anlamına gelmez. |
|---|---|
| BOBİ FRS | BOBİ FRS’de ilgili vergi, stok, duran varlık veya diğer varlık bölümünün ölçüm hükümleri uygulanır. |
| KÜMİ FRS | KÜMİ FRS’de ekonomik niteliğe göre ilgili sadeleştirilmiş hüküm uygulanır. |
| Vergi/MSUGT | Temel yaklaşım: Hesap planı ve vergi değerleme kuralları esas alınır. | Bu hesap açısından kritik nokta: Yasal kayıt ile raporlama ölçümü ayrılmalıdır. |
| IFRS/TFRS | Temel yaklaşım: Ekonomik öz ve ilgili standart ölçüm esasları uygulanır. | Bu hesap açısından kritik nokta: TFRS hesap kodu dayatmaz; düzeltme/alt hesap işletme politikasına göre kurulur. |
| BOBİ FRS | Temel yaklaşım: BOBİ FRS bölüm hükümleri uygulanır. | Bu hesap açısından kritik nokta: TFRS’ye göre sadeleştirilmiş veya farklı ölçüm tercihleri olabilir. |
| KÜMİ FRS | Temel yaklaşım: KÜMİ FRS ölçeklenmiş hükümleri uygulanır. | Bu hesap açısından kritik nokta: Mikro/küçük işletme ayrımı ve sadeleştirmeler kontrol edilir. |
Dönem sonu ve mali tablo etkisi
Vade/kullanım amacı ve geri kazanılabilirlik kontrol edilir.
Sık yapılan hatalar ve kontrol
- 29 grubunu ekonomik mahiyet analizi yapmadan torba hesap olarak kullanmak.
Mesleki kontrol sorusu: Bu varlık neden daha özel bir duran varlık hesabında değil de 29 grubunda sınıflandırılmıştır?
Resmî kaynaklar
- Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği (Sıra No: 1)Resmî Gazete, 26.12.1992, Sayı 21447 (Mükerrer)
Bu sayfa eğitim ve bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı değildir. Beyanname, denetim ve özel işlemlerde güncel mevzuat ile mali müşavir değerlendirmesi esas alınmalıdır.