782 Finansman Giderleri Fark Hesabı Hesabı
Sınıf / grup: 7 Maliyet Hesapları / 78 Finansman Giderleri
Kısa tanım
Önceden saptanmış finansman giderleri ile fiili finansman giderleri arasındaki farkı izlemek.
Bu hesabın resmî açıklaması henüz bu sayfaya aktarılmadı. Aşağıdaki bölümler editoryal açıklamadır ve resmî metin yerine geçmez.
Editoryal açıklama
Bu bölüm mevzuat metni değildir; uygulamaya yönelik eğitim amaçlı açıklamadır.
Önceden saptanmış finansman giderleri ile fiili finansman giderleri arasındaki farkı izlemek.
| Hesabın amacı | Önceden saptanmış finansman giderleri ile fiili finansman giderleri arasındaki farkı izlemek. |
|---|---|
| Hesap niteliği / normal yön | Olumsuz fark borç, olumlu fark alacak çalışır. |
| Borçlandırıldığı durumlar | Fiili finansman maliyeti bütçeyi aştığında. |
| Alacaklandırıldığı durumlar | Fiili maliyet bütçenin altında kaldığında veya kapanışta. |
| Başlıca karşı hesaplar | 780, 781, 660/661, aktifleştirilen varlıklar. |
| Mali tablo bağlantısı | 7xx hesabı dönemsel maliyet izleme aracıdır; yansıtma/fark mekanizması sonunda ilgili stok, varlık veya 6xx sonuç hesabına taşınır. |
Uygulama 1 - Olumsuz finansman gider farkı
Bütçelenen finansman gideri 500.000 TL, fiili gider 540.000 TL’dir.
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç (TL) | Alacak (TL) |
|---|---|---|---|
| 781 | Finansman Giderleri Yansıtma | ₺500.000,00 | |
| 782 | Finansman Giderleri Farkı | ₺40.000,00 | |
| 780 | Finansman Giderleri | ₺540.000,00 |
Kontrol: Borç toplamı 540.000 TL = Alacak toplamı 540.000 TL.
- Kayıt mantığı: 40.000 TL olumsuz finansman farkı ayrı izlenir.
- Farkın bir özellikli varlığa ilişkin kısmı varsa sonuç hesabına aktarılmadan önce aktifleştirme koşulları test edilir.
Uygulama 2 - Farkın dönem giderine aktarılması
40.000 TL farkın tamamı genel işletme finansmanına ilişkindir.
Bu fişte x, /, * veya birleşik kodlar (ör. 11x, 120/600) öğretici/şematik gösterimdir; standart tekdüzen hesap kodu değildir. İşletme kendi geçerli hesap kodunu kullanmalıdır.
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç (TL) | Alacak (TL) |
|---|---|---|---|
| 660/661* | Finansman Giderleri | ₺40.000,00 | |
| 782 | Finansman Giderleri Farkı | ₺40.000,00 |
Kontrol: Borç toplamı 40.000 TL = Alacak toplamı 40.000 TL.
- Kayıt mantığı: Genel finansman farkı kâr/zarara taşınır.
- Vergisel finansman gider kısıtlaması varsa bu, muhasebe giderinin tanınmasından ayrı bir mali kâr düzeltmesidir.
IFRS/TFRS - BOBİ FRS - KÜMİ FRS ayrıntılı karşılaştırma
| Vergi/MSUGT | Muhasebeleştirme / ölçüm açısından kritik nokta: 7xx kayıt sistemi, maliyetlerin fonksiyon/çeşit esaslı izlenmesi ve yansıtma hesaplarıyla stok/sonuç hesaplarına taşınmasını düzenler. VUK değerleme hükümleri vergi matrahı için ayrıca dikkate alınır. |
|---|---|
| TFRS/IFRS | Muhasebeleştirme / ölçüm açısından kritik nokta: Hesap kodu öngörmez. Giderin stok maliyetine, başka bir varlığa veya kâr/zarara alınması ilgili standardın tanıma ve ölçüm koşullarına göre belirlenir. |
| BOBİ FRS | Muhasebeleştirme / ölçüm açısından kritik nokta: Hesap kodu öngörmez. BOBİ FRS Bölüm 6 Stoklar ve ilgili bölümler maliyet ölçümünü belirler; TDHP kayıtları raporlama düzeltmeleriyle bağlanabilir. |
| KÜMİ FRS | Muhasebeleştirme / ölçüm açısından kritik nokta: Hesap kodu öngörmez. KÜMİ FRS Bölüm 8 Stoklar ve diğer ilgili bölümler ölçüm esasını belirler; küçük ve mikro işletmeler için sadeleştirilmiş hükümler dikkate alınır. |
Dönem sonu ve mali tablo etkisi
Dönem sonunda gider hesabı ile yansıtma hesabının kapanıp kapanmadığını kontrol et. Yansıtılan tutarın varlık/maliyet/sonuç hesabındaki karşılığını ve maliyet tablosu ile tutarlılığını kontrol et. Standart maliyet kullanılıyorsa fark hesaplarının nedenini ve olumlu/olumsuz yönünü ayrı analiz et. 79 - 7/B Seçeneğinde Gider Çeşitleri 7/B sisteminde giderler defteri kebirde ekonomik çeşitlerine göre 790-797 hesaplarında izlenir. Dönem sonunda gider dağıtım tablosuyla fonksiyonlara dönüştürülür; 798 yansıtma ve üretim işletmelerinde 799 Üretim Maliyet Hesabı kullanılır. Bu yapı maliyet bilgisini ortadan kaldırmaz; fonksiyon ve gider yeri bilgisi yardımcı defterlerde/dağıtım tablolarında üretilir.
Sık yapılan hatalar ve kontrol
- Faiz oranı farkı ile borçlanma hacmi farkını ayırmamak.
- Aktifleştirilebilir borçlanma maliyeti farkını doğrudan kâr/zarara atmak.
Resmî kaynaklar
- Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği (Sıra No: 1)Resmî Gazete, 26.12.1992, Sayı 21447 (Mükerrer)
Bu sayfa eğitim ve bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı değildir. Beyanname, denetim ve özel işlemlerde güncel mevzuat ile mali müşavir değerlendirmesi esas alınmalıdır.