798 Gider Çeşitleri Yansıtma Hesabı Hesabı
Sınıf / grup: 7 Maliyet Hesapları / 79 7/B Seçeneğinde Gider Çeşitleri
Kısa tanım
790-797’de toplanan gider çeşitlerini dönem sonu dağıtım tablosuna göre üretim maliyeti, dönem giderleri veya aktifleştirilecek maliyetlere yansıtmak.
Bu hesabın resmî açıklaması henüz bu sayfaya aktarılmadı. Aşağıdaki bölümler editoryal açıklamadır ve resmî metin yerine geçmez.
Editoryal açıklama
Bu bölüm mevzuat metni değildir; uygulamaya yönelik eğitim amaçlı açıklamadır.
790-797’de toplanan gider çeşitlerini dönem sonu dağıtım tablosuna göre üretim maliyeti, dönem giderleri veya aktifleştirilecek maliyetlere yansıtmak.
| Hesabın amacı | 790-797’de toplanan gider çeşitlerini dönem sonu dağıtım tablosuna göre üretim maliyeti, dönem giderleri veya aktifleştirilecek maliyetlere yansıtmak. |
|---|---|
| Hesap niteliği / normal yön | Yansıtma hesabıdır; fonksiyonlara aktarımda alacak, 790-797 hesaplarını kapatırken borç çalışır. |
| Borçlandırıldığı durumlar | 790-797 gider hesapları kapatılırken. |
| Alacaklandırıldığı durumlar | 799, 630, 631, 632, 660/661 veya ilgili aktif hesaplara giderler yansıtılırken. |
| Başlıca karşı hesaplar | 790-797, 799, 630-632, 660/661, aktif hesaplar. |
| Mali tablo bağlantısı | 7xx hesabı dönemsel maliyet izleme aracıdır; yansıtma/fark mekanizması sonunda ilgili stok, varlık veya 6xx sonuç hesabına taşınır. |
Uygulama 1 - 7/B giderlerinin fonksiyonlara yansıtılması
Dönem toplam gider çeşitleri 910.000 TL’dir. Dağıtım tablosuna göre 600.000 TL üretim, 90.000 TL Ar-Ge, 80.000 TL pazarlama, 70.000 TL genel yönetim ve 70.000 TL finansman gideridir.
Bu fişte x, /, * veya birleşik kodlar (ör. 11x, 120/600) öğretici/şematik gösterimdir; standart tekdüzen hesap kodu değildir. İşletme kendi geçerli hesap kodunu kullanmalıdır.
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç (TL) | Alacak (TL) |
|---|---|---|---|
| 799 | Üretim Maliyet Hesabı | ₺600.000,00 | |
| 630 | Araştırma ve Geliştirme Giderleri | ₺90.000,00 | |
| 631 | Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri | ₺80.000,00 | |
| 632 | Genel Yönetim Giderleri | ₺70.000,00 | |
| 660/661* | Finansman Giderleri | ₺70.000,00 | |
| 798 | Gider Çeşitleri Yansıtma Hesabı | ₺910.000,00 |
Kontrol: Borç toplamı 910.000 TL = Alacak toplamı 910.000 TL.
- Kayıt mantığı: 7/B’de ekonomik çeşitler dönem sonunda fonksiyonlara dönüştürülür; yalnız üretime ait kısım 799’a gider.
- Aktifleştirilecek Ar-Ge veya borçlanma maliyeti varsa ilgili çerçeveye göre 630/660 yerine varlık hesabına yönlendirme yapılabilir.
Uygulama 2 - 790-797 hesaplarının topluca kapatılması
790-797 hesaplarının toplam borç bakiyesi 910.000 TL’dir.
Bu fişte x, /, * veya birleşik kodlar (ör. 11x, 120/600) öğretici/şematik gösterimdir; standart tekdüzen hesap kodu değildir. İşletme kendi geçerli hesap kodunu kullanmalıdır.
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç (TL) | Alacak (TL) |
|---|---|---|---|
| 798 | Gider Çeşitleri Yansıtma Hesabı | ₺910.000,00 | |
| 790-797* | Gider Çeşitleri Hesapları | ₺910.000,00 |
Kontrol: Borç toplamı 910.000 TL = Alacak toplamı 910.000 TL.
- Kayıt mantığı: Yansıtma hesabı ile gider çeşitleri kapanır.
- Pratikte her 79x hesap ayrı satırla kapatılır; toplu satır öğretim amaçlı gösterilmiştir.
IFRS/TFRS - BOBİ FRS - KÜMİ FRS ayrıntılı karşılaştırma
| Vergi/MSUGT | Muhasebeleştirme / ölçüm açısından kritik nokta: 7/B’de 798, gider çeşitlerini fonksiyonlara ve üretim maliyetine taşır; dönem sonunda 790-797 ile karşılaştırılarak kapatılır. |
|---|---|
| TFRS/IFRS | Muhasebeleştirme / ölçüm açısından kritik nokta: Yansıtma kaydında hangi giderin stok/varlık veya dönem gideri olduğu ilgili standardın ölçüm kurallarıyla belirlenir. |
| BOBİ FRS | Muhasebeleştirme / ölçüm açısından kritik nokta: Stok, Ar-Ge, borçlanma maliyetleri vb. ölçüm hükümleri fonksiyon dağıtımını etkiler. |
| KÜMİ FRS | Muhasebeleştirme / ölçüm açısından kritik nokta: Bölüm 8 ve diğer ilgili bölümler giderlerin stok/varlık/dönem gideri ayrımını belirler. |
Dönem sonu ve mali tablo etkisi
Dönem sonunda gider hesabı ile yansıtma hesabının kapanıp kapanmadığını kontrol et. Yansıtılan tutarın varlık/maliyet/sonuç hesabındaki karşılığını ve maliyet tablosu ile tutarlılığını kontrol et. Standart maliyet kullanılıyorsa fark hesaplarının nedenini ve olumlu/olumsuz yönünü ayrı analiz et.
Sık yapılan hatalar ve kontrol
- 798’i yalnız 799’a yansıtıp pazarlama, yönetim ve finansman giderlerini üretim maliyetine gömmek.
- Gider dağıtım tablosu toplamı ile 790-797 toplamını mutabıklaştırmamak.
Resmî kaynaklar
- Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği (Sıra No: 1)Resmî Gazete, 26.12.1992, Sayı 21447 (Mükerrer)
Bu sayfa eğitim ve bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı değildir. Beyanname, denetim ve özel işlemlerde güncel mevzuat ile mali müşavir değerlendirmesi esas alınmalıdır.
