803 Tanımlanmış Fayda Planlarına İlişkin Dönemde Ortaya Çıkan Yeniden Ölçüm Kazançları (kayıpları) (±)
Sınıf / grup: 8 Serbest (KGK FRSHP ihtiyari OCI örnekleri) / 80 Kâr/Zararda Yeniden Sınıflandırılmayacak Dönem OCI
Bu kod, KGK’nın ihtiyari Finansal Raporlama Standartlarına Uygun Hesap Planı (FRSHP) örneklerindendir. MSUGT Tek Düzen Hesap Planı’nda tanımlı resmî bir hesap değildir.
Kısa tanım
Aktüeryal kazanç/kayıplar ile plan varlıklarının belirli yeniden ölçüm bileşenlerini OCI’de izler.
Editoryal açıklama
Bu bölüm mevzuat metni değildir; uygulamaya yönelik eğitim amaçlı açıklamadır.
Aktüeryal kazanç/kayıplar ile plan varlıklarının belirli yeniden ölçüm bileşenlerini OCI’de izler.
| Hesap grubu | 80 |
|---|---|
| Amaç / ekonomik mahiyet | Aktüeryal kazanç/kayıplar ile plan varlıklarının belirli yeniden ölçüm bileşenlerini OCI’de izler. |
| Normal bakiye | Kazanç doğuran hareketlerde çoğunlukla alacak; kayıp/gider doğuran hareketlerde borç. (±) işareti iki yönlü çalışmayı gösterir. |
| Dönem sonu birikimli hesap | 553 |
| Başlıca standart | TMS 19 |
| Recycling / çözülme | yeniden sınıflandırılmaz |
| Mali tablo yeri | Cari dönemde diğer kapsamlı gelir sunumu / özkaynak değişim köprüsü; dönem sonunda 55-56 birikimli özkaynak hesabına kapanır. |
| Vergi yaklaşımı | İlgili vergi etkisi TMS 12 uyarınca işlemin kendisinin kaydedildiği yere paralel olarak kâr/zarar veya OCI/özkaynakta muhasebeleştirilir. |
Uygulama — Kıdem/çalışan fayda yükümlülüğünde 300.000 TL aktüeryal kayıp
Dönem içi yeniden ölçüm kaydı
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç (TL) | Alacak (TL) |
|---|---|---|---|
| 803 | Tanımlanmış Fayda Planlarına İlişkin Dönemde Ortaya Çıkan Yeniden Ölçüm Kazançları (Kayıpları) (±) | ₺300.000,00 | |
| 472 | Kıdem Tazminatı / Tanımlanmış Fayda Yükümlülüğü | ₺300.000,00 |
Dönem sonu 55/56 grubuna aktarım
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç (TL) | Alacak (TL) |
|---|---|---|---|
| 553 | 553 Birikimli Özkaynak Hesabı | ₺300.000,00 | |
| 803 | Tanımlanmış Fayda Planlarına İlişkin Dönemde Ortaya Çıkan Yeniden Ölçüm Kazançları (Kayıpları) (±) | ₺300.000,00 |
- Kayıp yönündeki dönem bakiyesi birikimli özkaynak hesabına devredilir.
IFRS/TFRS - BOBİ FRS - KÜMİ FRS ayrıntılı karşılaştırma
| Vergi/MSUGT | Muhasebe / Raporlama Yaklaşımı: Klasik TDHP’de bu 80-83 hesapları zorunlu resmi hesaplar değildir. Vergi değerleme ve yasal kayıtlar kendi mevzuatına göre yürütülür. | Kritik Uyarı: TFRS düzeltmesini vergi matrahı kaydı sanmayın. |
|---|---|
| TFRS | Muhasebe / Raporlama Yaklaşımı: TMS 19 ve ilgili sunum hükümleri uygulanır. 553 birikimli özkaynak hesabıyla dönem sonu bağ kurulur. | Kritik Uyarı: Muhasebeleştirme şartı ve recycling/basis adjustment ayrımı teknik olarak doğrulanmalıdır. |
| BOBİ FRS | Muhasebe / Raporlama Yaklaşımı: BOBİ FRS’de özkaynağa yansıtılması gereken gelir/giderler esasen 55/56 grubuna doğrudan kaydedilebilir. KGK FRSHP’ye göre işletme isteğe bağlı olarak dönem özkaynak gelir/giderlerini ayrı tabloda sunarsa 80-83 hesaplarını TFRS benzeri dönem köprüsü olarak kullanabilir. | Kritik Uyarı: BOBİ FRS’nin kendi ölçüm hükümleri ve özkaynak sunumu esas alınır. |
| KÜMİ FRS | Muhasebe / Raporlama Yaklaşımı: KGK FRSHP yayımlanmış kapsamı KÜMİ FRS değildir. Benzer ekonomik olay KÜMİ FRS’nin ilgili bölümüne göre muhasebeleştirilir; işletme içi dönüşüm/izleme hesabı gerekiyorsa ayrıca tasarlanır. | Kritik Uyarı: TFRS 80-83 hesaplarını KÜMİ için zorunlu resmi hesap gibi kullanmayın. |
Sık yapılan hatalar ve kontrol
- Kontrol: 803 dönem sonu bakiyesi kapatıldı mı? 553 analitik bakiyesi temel varlık/yükümlülük ve vergi çalışma kağıdıyla mutabık mı? İşaret yönü (kazanç/kayıp) finansal tablo sunumuyla tutarlı mı?
Resmî kaynaklar
- KGK Duyurusu 2024-51: Finansal Raporlama Standartlarına Uygun Hesap Planının YayımlanmasıKamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu, 30.07.2024
Bu sayfa eğitim ve bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı değildir. Beyanname, denetim ve özel işlemlerde güncel mevzuat ile mali müşavir değerlendirmesi esas alınmalıdır.