300 Banka Kredileri Hesabı
Sınıf / grup: 3 Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar / 30 Mali Borçlar
Kısa tanım
300 Banka Kredileri, banka ve diğer finans kuruluşlarından sağlanan kısa vadeli kredilerin anapara tutarlarının izlendiği pasif karakterli mali borç hesabıdır.
Resmî açıklama (MSUGT)
300 BANKA KREDİLERİ — Bu hesap, banka ve diğer finans kuruluşlarından sağlanan kısa vadeli kredilere ilişkin tutarları içeren hesap kalemidir.
Alınan kısa vadeli krediler bu hesaba alacak, ödenmeleri halinde borç kaydedilir.
Resmî Gazete metninden aktarılmıştır; tarama kaynaklı yazım hataları düzeltilmiştir.
Editoryal açıklama
Bu bölüm mevzuat metni değildir; uygulamaya yönelik eğitim amaçlı açıklamadır.
Bankalardan ve diğer kredi kuruluşlarından sağlanan, bilanço tarihinden itibaren on iki ay içinde ödenecek kredileri ve niteliğine göre kısa vadeli kredi borçlarını izler.
Borç ve alacak işleyişi
Borçlandırıldığı durumlar
- Kredi anaparasının ödenmesi (102).
- Kredinin yeniden yapılandırılması veya başka bir krediyle kapatılması.
Alacaklandırıldığı durumlar
- Kısa vadeli kredinin kullanılması (102).
- Yabancı para kredilerde dönem sonu değerlemesinden doğan kur artışı (656 karşılığı).
- Kredili mevduat hesabındaki eksi bakiyenin kısa vadeli kredi olarak sınıflandırılması.
Normal bakiye
Alacak bakiyesi verir veya sıfırdır. Bakiye, dönem sonunda ödenmemiş kısa vadeli kredi anaparasını gösterir.
Başlıca karşı hesaplar
- 102 Bankalar
- 303 Uzun Vadeli Kredilerin Anapara Taksitleri ve Faizleri
- 381 Gider Tahakkukları
- 400 Banka Kredileri
- 646 Kambiyo Kârları
- 656 Kambiyo Zararları
- 780 Finansman Giderleri
Mali tablodaki yeri
Bilançoda Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar içinde Mali Borçlar grubunda gösterilir. Uzun vadeli kredilerin bir yıl içinde ödenecek kısmı 300’de değil 303 hesabında izlenir.
Örnek yevmiye kayıtları
Tüm örnek fişlerde borç ve alacak toplamları eşittir; tutarlar örnek amaçlıdır.
Uygulama 1 - Kredi kullanımı
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç (TL) | Alacak (TL) |
|---|---|---|---|
| 102 | Bankalar | ₺2.000.000,00 | |
| 300 | Banka Kredileri | ₺2.000.000,00 |
Kontrol: Borç toplamı 2,000,000.00 TL = Alacak toplamı 2,000,000.00 TL.
- Kayıt mantığı: 2.000.000 TL kısa vadeli kredi banka hesabına geçtiğinde kredi borcu alacaklandırılır.
Uygulama 2 - Dönem sonu faiz tahakkuku
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç (TL) | Alacak (TL) |
|---|---|---|---|
| 780 | Finansman Giderleri | ₺180.000,00 | |
| 381 | Gider Tahakkukları | ₺180.000,00 |
Kontrol: Borç toplamı 180,000.00 TL = Alacak toplamı 180,000.00 TL.
- Kayıt mantığı: Henüz banka tarafından tahsil edilmemiş fakat döneme ait faiz gideri tahakkuk ettirilir. Sözleşmeye ve hesap planı politikasına göre tahakkuk alt hesabı kullanılabilir.
Uygulama 3 - Dövizli kredide kur farkı
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç (TL) | Alacak (TL) |
|---|---|---|---|
| 656 | Kambiyo Zararları | ₺240.000,00 | |
| 300 | Banka Kredileri | ₺240.000,00 |
Kontrol: Borç toplamı 240,000.00 TL = Alacak toplamı 240,000.00 TL.
- Kayıt mantığı: Yabancı para kredi borcunun TL karşılığı dönem sonunda arttığında borç ve kur farkı zararı artar. Tutar örnektir.
Uygulama 5 - Kredi anapara ve faiz ödemesi
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç (TL) | Alacak (TL) |
|---|---|---|---|
| 300 | Banka Kredileri | ₺500.000,00 | |
| 381 | Gider Tahakkukları | ₺180.000,00 | |
| 102 | Bankalar | ₺680.000,00 |
Kontrol: Borç toplamı 680,000.00 TL = Alacak toplamı 680,000.00 TL.
- Kayıt mantığı: Ödeme sırasında anapara borcu ve daha önce tahakkuk ettirilen faiz yükümlülüğü kapatılır.
Dönem sonu işlemleri
- Kredi hesap özetleriyle 300 bakiyesi kredi bazında mutabık tutulur.
- Döneme ait tahakkuk etmiş ancak ödenmemiş faiz 780 ve 381 Gider Tahakkukları hesaplarıyla kaydedilir.
- Yabancı para krediler değerlenir; kur farkı 646 veya 656 hesabına yazılır.
- Uzun vadeli kredilerin bir yıl içinde ödenecek anapara taksitleri 400’den 303 hesabına aktarılır.
Vergisel dikkat noktaları
- VUK md. 280’e göre yabancı paralar borsa rayici ile değerlenir ve bu hüküm yabancı para ile olan borçlara da uygulanır; döviz kredilerinin dönem sonu kur farkı bu esasla hesaplanır.(213 sayılı Vergi Usul Kanunu)
- Kredi anaparası gider değildir; yalnız faiz, komisyon ve benzeri finansman maliyetleri gider veya maliyet hesaplarına yazılır.
- Finansman giderlerinin kurum kazancının tespitinde indirilebilirliği özel sınırlamalara tabi olabilir; güncel düzenleme ayrıca incelenmelidir.
Vergisel notlar genel dikkat noktalarıdır; somut işlemde güncel mevzuat ve mali müşavir değerlendirmesi esas alınmalıdır.
İç kontrol noktaları
- Her kredi için sözleşme, vade, faiz oranı ve teminat bilgilerini içeren kredi listesi tutulmalıdır.
- Kredi anaparası, faiz ve komisyon kesintileri banka dekontundan ayrıştırılarak kaydedilmelidir.
- Kredi kullanım ve kapama işlemleri yetkili imza sirkülerine göre onaylanmalıdır.
- Vade takvimi izlenerek 300, 303 ve 400 sınıflaması her dönem sonunda gözden geçirilmelidir.
Sık yapılan hatalar
- Kredi tahsilatını gelir hesabına yazmak.
- Anapara ödemesini finansman gideri olarak kaydetmek.
- Döviz kredinin kur farkını yalnız ödeme tarihinde tanımak.
- Uzun vadeli kredinin bir yıl içinde ödenecek kısmını 303 hesabına aktarmamak.
İlgili hesaplar
- 102 Bankalar — Kullanılan kredi banka hesabına geçer; geri ödeme bu hesaptan yapılır.
- 303 Uzun Vadeli Kredilerin Anapara Taksitleri ve Faizleri — Uzun vadeli kredilerin bir yıl içinde ödenecek taksitleri bu hesapta izlenir.
- 381 Gider Tahakkukları — Tahakkuk eden ancak ödenmeyen faiz bu hesapta izlenir.
- 400 Banka Kredileri — Vadesi bir yılı aşan banka kredileri bu hesapta izlenir.
- 780 Finansman Giderleri — Kredi faiz ve komisyonları finansman gideri olarak bu hesaba yazılır.
Sık sorulan sorular
Banka kredileri hesabı hangi kredileri kapsar?
Resmî açıklamaya göre 300 Banka Kredileri, banka ve diğer finans kuruluşlarından sağlanan kısa vadeli kredilere ilişkin tutarları içerir. Alınan krediler alacağa, ödemeler borca kaydedilir.
Kredi faizi 300 hesabına mı yazılır?
Hayır. 300 hesabı kredi anaparasını izler. Faiz ve komisyonlar finansman gideri olarak 780 Finansman Giderleri (7/B seçeneğinde 660 Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri) hesabına, tahakkuk eden ancak ödenmeyen faiz 381 Gider Tahakkukları hesabına kaydedilir.
Uzun vadeli kredinin kısa vadeye düşen kısmı nerede izlenir?
Bilanço tarihinden itibaren bir yıl içinde ödenecek uzun vadeli kredi taksitleri 300’de değil, 303 Uzun Vadeli Kredilerin Anapara Taksitleri ve Faizleri hesabında izlenir.
Döviz kredisi dönem sonunda nasıl değerlenir?
Yabancı para krediler VUK md. 280’e göre borsa rayici ile değerlenir; kur artışı 656 Kambiyo Zararları, kur azalışı 646 Kambiyo Kârları hesabına yazılır.
Resmî kaynaklar
- Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği (Sıra No: 1)Resmî Gazete, 26.12.1992, Sayı 21447 (Mükerrer)
- 213 sayılı Vergi Usul KanunuMevzuat Bilgi Sistemi, güncel metin
Son inceleme: 24 Eylül 2026
Bu sayfa eğitim ve bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı değildir. Beyanname, denetim ve özel işlemlerde güncel mevzuat ile mali müşavir değerlendirmesi esas alınmalıdır.
